$listItemNav$
اتو بخار وقتی درست کار می کند، اتوکشی سریع تر و تمیزتر انجام می شود؛ اما با گذشت زمان و استفاده مداوم، رسوب آب و آلودگی های سطحی می توانند باعث بخار کم، چکه کردن آب، لک روی لباس و حتی گرفتگی منافذ بخار شوند. خوشبختانه بیشتر این مشکلات با چند روش ساده و خانگی قابل حل است. در این راهنما، نشانه های جرم گرفتگی را بررسی می کنیم و قدم به قدم روش های تمیز کردن داخل اتو، مخزن، سوراخ های بخار و کفی اتو را توضیح می دهیم تا هم کیفیت بخاردهی بهتر شود و هم عمر دستگاه بیشتر شود.
نشانه های رسوب و جرم گرفتگی اتو بخار
بخار کم، چکه کردن آب از کفی، ایجاد لکه زرد یا قهوه ای روی لباس، بوی بد هنگام بخاردهی و همچنین گرفتگی منافذ بخار اتو همه مشکلاتی هستند که نشان می دهند وقت تمیز کردن اتو بخار رسیده است. در ادامه تمامی نشانه های رسوب و جرم گرفتگی اتو بخار را بررسی می کنیم.
- بخار کم: زمانی که داخل مسیر بخار و سوراخ های خروجی، رسوب جمع شده باشد، بخار اتو کم می شود که نشان می دهد وقت تمیزکاری داخل اتو رسیده است.
- چکه کردن آب از کفی: اغلب زمانی دیده می شود که مخزن و مسیر بخار جرم گرفته یا اتو درست گرم نمی شود و آب به بخار تبدیل نمی شود.
- لک انداختن روی لباس (زرد یا قهوه ای): معمولا ذرات ریز رسوب و جرم همراه بخار خارج می شوند و لازم است داخل اتو و مخزن تمیز شود.
- بوی بد هنگام بخاردهی: بیشتر از آب مانده در مخزن یا رسوبات قدیمی می آید و با تمیز کردن مخزن و تخلیه کامل آب بهتر می شود.
- گرفتگی منافذ بخار: وقتی سوراخ ها گرفته باشند، بخار از چند نقطه بیرون می زند یا اصلا خارج نمی شود و باید منافذ و کفی تمیز شوند.

نحوه جرم گیری اتو بخار مخزن دار و بدون مخزن
اتو بخار معمولی یک مخزن کوچک روی خود دستگاه دارد و بخار را با فشار کمتر تولید می کند. به همین دلیل، اگر آب املاح زیادی داشته باشد، رسوب معمولا سریع تر در مسیر بخار و کفی خودش را نشان می دهد و کار به رسوب زدایی می کشد.
اتو بخار مخزن دار یک مخزن جداگانه و معمولا یک سیستم تولید بخار قوی تر دارد. بخاردهی بیشتر است و برای اتوکشی های طولانی مناسب تر است، اما چون حجم آب بیشتری در گردش است، نگهداری و جرم گیری اتو بخار مخزن دار باید منظم تر انجام شود تا هم بخاردهی افت نکند و هم چکه کردن آب و لک روی لباس پیش نیاید.
نحوه جرم گیری اتو بخار مخزن دار
در مدل های مخزن دار، هدف اصلی این است که رسوب جمع شده به شکل کنترل شده از دستگاه خارج شود، بدون این که به قطعات داخلی آسیب برسد. خیلی از این دستگاه ها چند ابزار یا بخش مخصوص دارند.
سیستم ضد رسوب و قطعه Anti Calc یا جمع کننده رسوب معمولا برای این طراحی شده اند که رسوبات را در یک نقطه جمع کنند. اگر دستگاه شما چنین قطعه ای دارد، بهتر است طبق برنامه نگهداری خود دستگاه، آن را بیرون بیاورید، تمیز کنید و دوباره جا بزنید. این کار از امن ترین روش های خانگی تمیز کردن اتو بخار برای مدل های مخزن دار است، چون بدون ریختن مواد مختلف در مخزن انجام می شود.
اگر دستگاه حالت تمیزکاری یا Self Clean دارد، از همان استفاده کنید تا رسوبات از مسیر بخار بیرون بیاید. بعد از جرم گیری، چند بار با آب تمیز بخاردهی کنید تا باقی مانده رسوب و بو خارج شود. درباره سرکه، بعضی مدل های مخزن دار با آن مشکل دارند؛ پس بهتر است فقط زمانی سراغ جرم گیری اتو بخار با سرکه بروید که مطمئن باشید دستگاه اجازه می دهد و بعد از آن هم مخزن را کامل آبکشی کنید.
برای زمان بندی نگهداری هم بهتر است منتظر نشانه ها نمانید. وقتی اتوکشی زیاد است یا آب منطقه سختی بالایی دارد، تمیزکاری را دوره ای انجام دهید تا بخار کم نشود و منافذ بخار نگیرد.
نحوه جرم گیری اتو بخار بدون مخزن (یعنی بدون مخزن جداگانه)
در اتو بخار معمولی، مخزن آب داخل خود اتو و کوچک است و مخزن بیرونی جدا ندارد. برای تمیزکاری، تمرکز روی سه بخش است: مخزن داخلی، مسیر بخار و کفی. ابتدا آب باقی مانده را خالی کنید. اگر بوی ماندگی یا رسوب حس می شود، مخزن را یک تا دو بار با آب تمیز پر و خالی کنید. سپس مخزن را با آب تمیز پر کنید، اتو را گرم کنید و چند بار بخار را روی یک پارچه کهنه بگیرید تا ذرات ریز رسوب از مسیر بخار خارج شود.
اگر رسوب قدیمی و شدید باشد، بعضی افراد از سرکه استفاده می کنند، اما بهتر است با احتیاط انجام شود و بعد از آن حتما چند بار فقط با آب تمیز بخاردهی کنید تا بوی سرکه و باقی مانده ها کامل خارج شود. برای لکه یا سوختگی کفی هم، روش های تمیز کردن کف اتو بخار مثل خمیر جوش شیرین معمولا انتخاب امن تری است و جرم گیری اتو با جوش شیرین می تواند لکه های سطحی را بدون آسیب جدی کم کند؛ فقط از ابزار زبر استفاده نکنید.
روش های تمیز کردن اتو بخار در خانه
روش های تمیز کردن اتو بخار در خانه معمولا دو هدف دارند: یکی این که داخل دستگاه و مسیر بخار تمیزتر شود و دیگری این که کفی اتو لکه و سوختگی نداشته باشد. قبل از هر کاری، اتو را از برق بکشید و صبر کنید کاملا سرد شود.
برای داخل اتو، ساده ترین کار این است که مخزن آب را خالی کنید، یک بار با آب تمیز پر و خالی کنید و بعد دوباره مخزن را با آب تمیز پر کنید و چند دقیقه بخاردهی را روی یک پارچه کهنه انجام دهید تا ذرات ریز رسوب از مسیر بخار خارج شود. اگر اتو حالت Self Clean دارد، استفاده از همان گزینه معمولا از هر روش دیگری مطمئن تر است.
برای کفی، اگر فقط چرک سطحی یا رد لباس روی صفحه مانده باشد، یک دستمال کمی نم دار کافی است. اما اگر لکه ها قدیمی تر باشند، خمیر ملایم جوش شیرین و آب می تواند کمک کند. خمیر را خیلی نازک روی کفی بمالید، چند دقیقه بماند، بعد با دستمال مرطوب پاک کنید و در پایان کفی را خشک کنید. این روش برای جرم گیری اتو با جوش شیرین هم شناخته می شود و معمولا برای بیشتر کفی ها کم خطر است، به شرطی که فشار زیاد و ابزار زبر استفاده نشود.
در بعضی خانه ها از سرکه هم استفاده می شود، اما بهتر است سرکه را بیشتر برای مواردی در نظر بگیرید که رسوب داخل مسیر بخار مشکل ساز شده است، نه برای همه حالت ها. اگر قرار است از سرکه استفاده کنید، مقدار کم و رقیق شده انتخاب بهتری است و بعد از آن باید چند بار با آب تمیز بخاردهی کنید تا بوی سرکه و باقی مانده ها کامل خارج شود. این کار در عمل همان جرم گیری اتو بخار با سرکه است، اما اگر درست انجام نشود ممکن است بوی آن بماند یا روی لباس اثر بگذارد.
نکته آخر این که بعد از هر تمیزکاری، بهتر است اتو را روی یک پارچه کهنه چند بار بخاردهی کنید تا مطمئن شوید چیزی از منافذ بخار خارج نمی شود و کفی هم کاملا تمیز و خشک است. روش های خانگی تمیز کردن اتو بخار زمانی بهترین نتیجه را می دهند که به شکل دوره ای انجام شوند و کار به رسوب سنگین و گرفتگی منافذ بخار نکشد.

رسوب زدایی اتو بخار و تمیز کردن داخل اتو بخار
در ادامه شما را با نحوه رسوب زدایی اتو بخار و تمیز کردن داخل آن از طریق آب مقطر یا آب تصفیه شده، قابلیت Self Clean که بعضی از مدل های اتو بخار دارند و همچنین روش خانگی استفاده از سرکه آشنا خواهیم کرد.
تمیز کردن مخزن آب اتو و مسیر بخار با آب مقطر یا آب تصفیه شده
برای تمیز کردن داخل اتو بخار بدون دردسر، آب مقطر یا آب تصفیه شده گزینه مطمئنی است. آب مانده را خالی کنید، مخزن را یک بار آبکشی کنید و با آب مقطر یا تصفیه شده پر کنید. بعد از گرم شدن اتو، چند بار بخار را روی یک پارچه کهنه بگیرید تا مسیر بخار شسته شود و ذرات ریز رسوب خارج شوند. اگر این کار را دوره ای انجام دهید، معمولا رسوب به مرحله گرفتگی منافذ بخار نمی رسد.
رسوب زدایی با حالت Self Clean یا Calc Clean در مدل های دارای این قابلیت
اگر دستگاه شما Self Clean یا Calc Clean دارد، رسوب زدایی را با همین حالت انجام دهید چون روند خروج رسوب را کنترل شده انجام می دهد و رسوبات از سوراخ های کفی خارج می شوند. این کار را روی سینک یا یک ظرف مناسب انجام دهید. در پایان، برای این که باقی مانده رسوب و بو نماند، یک دور آب تمیز در مخزن بریزید و چند بار بخاردهی کنید.
جرم گیری اتو بخار با سرکه
جرم گیری اتو بخار با سرکه زمانی کاربردی است که رسوب قدیمی تر و مقاوم تر شده باشد. مقدار کمی سرکه را با آب مخلوط کنید، داخل مخزن بریزید و بخاردهی را روی پارچه کهنه انجام دهید. بعد از آن حتما مرحله شست و شوی نهایی را انجام دهید تا بوی سرکه و باقی مانده ها کامل خارج شود.
فقط یک نکته مهم: در بعضی اتوهای مخزن دار و مدل های بویلردار، سرکه ممکن است برای بخش های داخلی مناسب نباشد. اگر مطمئن نیستید، به جای سرکه استفاده از همان روش Self Clean یا استفاده منظم از آب مقطر امن تر است.

تمیز کردن سوراخ های اتو و رفع گرفتگی منافذ بخار
وقتی سوراخ های خروج بخار گرفته باشد، معمولا بخار کم می شود، بخار از چند نقطه محدود بیرون می زند یا روی لباس لکه های ریز می افتد. برای تمیز کردن منافذ، اول اتو را از برق بکشید و صبر کنید کاملا سرد شود. بعد یک پارچه نرم و کمی نم دار بردارید و دور کفی را تمیز کنید تا چرک سطحی پاک شود.
برای خود سوراخ ها، یک گوش پاک کن را کمی با آب تمیز مرطوب کنید و خیلی آرام دور هر سوراخ را پاک کنید. اگر رسوب خشک شده باشد، می توانید گوش پاک کن را کمی بیشتر نم دار کنید و چند بار حرکت آرام تکرار شود تا رسوب نرم شود و جدا شود. در پایان، مخزن را با آب تمیز پر کنید، اتو را گرم کنید و چند بار بخاردهی را روی یک پارچه کهنه انجام دهید تا ذرات ریز باقی مانده از مسیر بخار خارج شود. این کار عملا بخشی از تمیز کردن داخل اتو بخار هم محسوب می شود و کمک می کند دوباره گرفتگی منافذ بخار برنگردد.

اشتباه رایج: استفاده از سوزن یا اجسام فلزی برای باز کردن منافذ
یکی از اشتباهات رایج این است که برای باز کردن سوراخ ها از سوزن، سنجاق یا هر جسم فلزی استفاده شود. این کار ممکن است در لحظه مسیر را باز کند، اما معمولا دو مشکل ایجاد می کند: اول این که کفی خط می افتد و زبر می شود و بعدا روی لباس رد می اندازد؛ دوم این که با خراش دادن، منافذ حالت استانداردشان را از دست می دهند و احتمال چکه کردن آب یا گیر کردن رسوب بیشتر می شود.
اگر گرفتگی شدید است و با گوش پاک کن و بخاردهی روی پارچه کهنه باز نمی شود، بهتر است به جای فشار آوردن یا استفاده از ابزار فلزی، سراغ روش های تمیز کردن اتو بخار مثل رسوب زدایی دوره ای بروید تا رسوب از داخل مسیر بخار جدا شود.
روش های تمیز کردن کف اتو بخار و رفع سوختگی کف اتو
در این بخش نحوه تمیز کردن کف اتو بخار و رفع سوختگی کف اتو را از طریق روش های خانگی مانند استفاده از جوش شیرین، سرکه و نمک بررسی می کنیم.
جرم گیری اتو بخار با جوش شیرین
برای لکه های معمولی و سوختگی های سبک روی کفی، خمیر جوش شیرین یک راهکار ساده و کم خطر است. اتو را از برق بکشید و صبر کنید کاملا سرد شود. مقدار کمی جوش شیرین را با چند قطره آب مخلوط کنید تا خمیر یکنواختی به دست بیاید. خمیر را خیلی نازک روی قسمت لک شده بمالید و با یک دستمال نرم، آرام و بدون فشار زیاد پاک کنید. بعد با دستمال نم دار، باقی مانده خمیر را جمع کنید و در پایان کفی را کاملا خشک کنید.
در عمل، این همان جرم گیری اتو با جوش شیرین است. فقط دقت کنید از اسکاچ زبر یا سیم ظرفشویی استفاده نکنید، چون کفی خط می افتد و بعدا ممکن است روی لباس رد بیندازد.

تمیز کردن کف اتو با سرکه و نمک برای لکه های مقاوم
اگر لکه ها قدیمی تر و مقاوم تر هستند، ترکیب سرکه و نمک می تواند کمک کند، اما باید با احتیاط انجام شود. بهتر است یک پارچه نرم را کمی به محلول رقیق سرکه آغشته کنید و مقدار خیلی کمی نمک روی همان پارچه بزنید، بعد فقط روی لکه بکشید و سریع متوقف شوید. در پایان، کفی را با یک پارچه نم دار پاک کنید تا اثر سرکه و نمک باقی نماند و سپس کاملا خشک کنید. این روش را با فشار زیاد انجام ندهید، چون ممکن است سطح کفی آسیب ببیند.
سایر روش های خانگی که ممکن است به کار بیاید
برای بعضی لکه های سطحی، خمیر دندان معمولی می تواند مثل یک پاک کننده ملایم عمل کند. مقدار خیلی کم از آن را روی دستمال نرم بزنید، روی لکه بکشید و بعد با دستمال نم دار پاک کنید. آب لیمو یا ترکیب های اسیدی ملایم هم گاهی برای لک های سبک استفاده می شود، اما چون اسیدی است، بهتر است کوتاه و کنترل شده باشد و بعدش کفی با دستمال نم دار تمیز و خشک شود.
در مورد لاک پاک کن یا استون، فقط در لکه های خیلی خاص و چسبنده ممکن است جواب بدهد، اما ریسک بالایی دارد. این مواد می توانند به قطعات پلاستیکی یا روکش های حساس آسیب بزنند و حتی بویشان روی لباس بماند. اگر مجبور به استفاده شدید، مقدار خیلی کم را فقط روی پارچه بزنید، به بدنه پلاستیکی نزدیک نشوید، روی کفی زیاد نمالید و بلافاصله با دستمال نم دار و سپس خشک کردن کامل، کار را تمام کنید.
بعد از هر کدام از این روش های تمیز کردن کف اتو بخار، بهتر است اتو را روی یک پارچه کهنه چند بار بکشید تا مطمئن شوید هیچ اثری از مواد روی کفی باقی نمانده و به لباس منتقل نمی شود.
چند اشتباه رایج در جرم گیری اتو بخار
- ریختن مواد نامناسب در مخزن: استفاده از سرکه غلیظ، شوینده ها یا محلول های نامشخص می تواند به قطعات داخلی آسیب بزند و مسیر بخار را بدتر کند.
- انجام ندادن شست و شوی نهایی: اگر بعد از جرم گیری با آب تمیز آبکشی نکنید، بوی ماندگار و حتی لکه روی لباس ایجاد می شود.
- تمیز کردن کفی با ابزار زبر: سیم ظرفشویی و اسکاچ زبر کفی را خط می اندازند و باعث می شوند اتو روی لباس رد بیندازد یا لک کند.
سوالات پرتکرار
1. آیا سرکه برای همه اتوها مناسب است؟ خیر، برای بعضی مدل ها به ویژه اتوهای مخزن دار یا بویلردار مناسب نیست و اگر هم استفاده شود باید رقیق و با آبکشی کامل انجام شود.
2. اگر اتو لکه قهوه ای روی لباس می اندازد چه کنیم؟ مخزن و مسیر بخار را با آب تمیز یا آب مقطر شست و شو دهید و چند بار بخاردهی را روی پارچه کهنه انجام دهید تا ذرات رسوب خارج شود.
3. اگر بخار قطع شده یا منافذ گرفته اند چه کار کنیم؟ کفی و سوراخ های بخار را با پارچه نرم و گوش پاک کن تمیز کنید و سپس یک مرحله رسوب زدایی انجام دهید تا گرفتگی مسیر بخار برطرف شود.
4. چه زمانی باید اتو را به تعمیرکار نشان داد؟ وقتی با تمیزکاری و رسوب زدایی مشکل بخار، چکه کردن آب، بوی سوختگی یا داغ نشدن درست نمی شود، بهتر است بررسی تخصصی انجام شود.
جمع بندی
برای این که اتو بخار همیشه بخاردهی خوبی داشته باشد و روی لباس لک نیندازد، بهتر است تمیزکاری را به زمان بروز مشکل موکول نکنید. با چند روش ساده مثل شست و شوی مخزن با آب تمیز یا آب مقطر، استفاده از قابلیت Self Clean در مدل های دارای این امکان و تمیز کردن سوراخ های بخار با پارچه نرم و گوش پاک کن، می توانید از تجمع رسوب و گرفتگی منافذ بخار جلوگیری کنید. اگر هم کفی اتو لکه یا سوختگی دارد، روش های خانگی مثل خمیر جوش شیرین و در موارد خاص سرکه و نمک کمک کننده است، فقط باید با احتیاط انجام شود. در نهایت، اگر با وجود جرم گیری و رسوب زدایی هنوز بخار قطع است، چکه کردن آب ادامه دارد یا بوی سوختگی حس می شود، بهتر است دستگاه را برای بررسی تخصصی به تعمیرکار نشان دهید.